‘De zeven broers’ van Aleksis Kivi: de eerste roman in het Fins

tumblr_inline_pezo3gj3dg1s0xvfa_540

Naast de Kalevala — de door Elias Lönnrot verzamelde mythologische volkspoëzie uit 1835 — is De zeven broers(1870) van Aleksis Kivi (1834-1872) ongetwijfeld het bekendste boek uit het land met de duizenden meren. Beide teksten waren van doorslaggevend belang bij de ontwikkeling van een Finse identiteit, inclusief een eigen taal en een groeiend nationaliteitsgevoel dat uiteindelijk zou leiden tot Finlands onafhankelijkheid van Rusland op 6 december 1917.

Een eeuw na de onafhankelijkheid is er nu een nieuwe vertaling van De zeven broers, een van levenslust en energie uit zijn voegen barstende roman met de allure van een nationaal epos. Lees verder ‘De zeven broers’ van Aleksis Kivi: de eerste roman in het Fins

‘De missie’ en ‘Praagse kleine luyden’: twee nagelnieuwe Moldavieten

tumblr_inline_pexw3atzsv1s0xvfa_540

Al een decennium lang brengt de uitgelezen reeks ‘Moldaviet’ van uitgeverij Voetnoot de mooiste korte verhalen en novelles uit de Tsjechische literatuur. ‘Moldaviet’ — genoemd naar de groen-transparante edelsteen die wordt aangetroffen in de vallei van de Moldau, de rivier waaraan Praag gelegen is — staat onder de deskundige redactie van topvertalers Edgar de Bruin, Hank Geerts, Kees Mercks en Irma Pieper. Elk deel krijgt een verhelderend, literair-historisch nawoord en heeft een distinctieve, meteen herkenbare vormgeving, een ontwerp waarvoor meestergraficus Henrik Barends zich liet inspireren door de Tsjechische driekleur. Inmiddels liggen delen 25 en 26 in de boekhandel: het laat negentiende-eeuwse Praagse kleine luyden van Jan Neruda en het verzetsdrama De missie van Egon Hostovský. Topliteratuur in zakformaat, voor de prijs van een filmticket. Lees verder ‘De missie’ en ‘Praagse kleine luyden’: twee nagelnieuwe Moldavieten

‘Woede en mysterie’: René Char, magiër van het onzekere

tumblr_inline_pexuyfkfoj1s0xvfa_540

Uitgeverij IJzer werkt gestaag en onverdroten aan een heuse René Char-bibliotheek. Na de eerste integrale vertaling van het vroege, surrealistische De onbeheerde hamer, inclusief het toemaatje Eerste molen(respectievelijk Le marteau sans maître, 1934 en Moulin premier, 1936 ), is er nu — amper een jaar later — Woede en mysterie, Chars belangrijkste werk en volgens de publiekspeiling van Le Monde in 1999 een van de beste 100 boeken van de twintigste eeuw. Lees verder ‘Woede en mysterie’: René Char, magiër van het onzekere

‘Hotel Moederland’ van Yusuf Atılgan: de verbluffende tour de force van een wonderbaarlijk auteur

tumblr_inline_pexufdin8d1s0xvfa_540

Sinds kort kan Uitgeverij Jurgen Maas er prat op gaan het volledige romanoeuvre van de grote Turkse schrijver Yusuf Atılgan (1921-1989) op de fondslijst te hebben.  Anderhalf jaar na haar lovend ontvangen vertaling van Atılgans debuut De lanterfanter (1959) vertaalde Hanneke van der Heijden op even sublieme wijze nu ook zijn tweede roman, Hotel Moederland (1973). Met gedurfde vormexperimenten tilt Atılgan dit duistere verhaal over een vereenzaamde man die langzaam wegglijdt in waanzin naar ongekende literaire hoogtes. Hotel Moederland — opgenomen in de Schwob-selectie van 2018 — is een vergeten maar onvergetelijk meesterstuk dat een ruim lezerspubliek verdient. Lees verder ‘Hotel Moederland’ van Yusuf Atılgan: de verbluffende tour de force van een wonderbaarlijk auteur

‘Werk werk werk’ van Christophe Van Gerrewey: de complexiteit van het banale

tumblr_inline_pewa6nufny1s0xvfa_540

In zijn essay ‘Over de ernstige nabootsing van het alledaagse’ (opgenomen in de bundel Over alles en voor iedereen, 2015) schrijft Christophe Van Gerrewey (1982):

Goede literatuur probeert op een talige manier weer te geven wat het betekent om in leven te zijn — hoe er door omstandigheden (en op een specifiek moment in de geschiedenis) geleefd mag worden, hoe er vanuit een maatschappelijke druk geleefd moet worden, en hoe er in ideale omstandigheden geleefd zou kunnen worden.

Dit credo heeft Van Gerrewey in zijn nieuwe roman proberen bekrachtigen. In Werk werk werk richt hij zijn blik op het domein van de arbeid, een maatschappelijk fenomeen dat bij uitstek bepaald wordt door de omstandigheden waarin het zich voordoet. Van Gerrewey zoekt een antwoord op de vraag of wij nu leven om te werken of werken om te leven. En dat levert meer dan ‘goede literatuur’ op. Lees verder ‘Werk werk werk’ van Christophe Van Gerrewey: de complexiteit van het banale

‘Tuin’ van Vincent Van Meenen: de tuin leeft, ik ben de tuin

tumblr_inline_pew4gi9rmr1s0xvfa_540

Waar de jonge theatermaker en voormalige Write Now!-laureaat Vincent Van Meenen (1989) in zijn romandebuut Licht en geluid (2016) zijn hoofdpersonage begiftigde met een onstilbare wanderlust, kiest hij in opvolger Tuin resoluut voor het tegenovergestelde. Deze feeërieke novelle is een bevreemdend huis clos over een jongeman die gevangen zit in een tuin waarvan de poort open staat. Lees verder ‘Tuin’ van Vincent Van Meenen: de tuin leeft, ik ben de tuin

‘De peer en ander proza’ van Konrad Bayer: proza op de breuklijn van de taal

tumblr_inline_pf1ve7bph01s0xvfa_540

Geniaal schrijver, iconoclast, coole dandy, beroepsontregelaar, über-bohémien, taalsolipsist, ontluisterende anarchist, volbloed theaterman en extatische rebel. Konrad Bayer (1932-1964) — een natuurkracht op zichzelf — was het wellicht allemaal. Zijn werk ontsnapt tot op vandaag aan iedere vorm van categorisering, terwijl zijn levenslustige en geestverruimende brille onverminderd tot de verbeelding blijft spreken. Liefhebbers van vrolijk bedwelmende, maar somber indringende avant-gardeliteratuur zullen meer dan hun gading vinden in De peer en ander proza, een mooie selectie van Bayers korte prozastukken. Lees verder ‘De peer en ander proza’ van Konrad Bayer: proza op de breuklijn van de taal

‘Onder de perenboom’ van Theodor Fontane: gewetensnood op het scherpst van de snede

tumblr_inline_pf1vsgz2w11s0xvfa_540

In zijn elegante halflinnen reeks publiceert uitgeverij Wereldbibliotheek Onder de perenboom, een minder bekend werk van de grote Theodor Fontane (1819-1898). Dit vernuftig misdaadverhaal geldt als een buitenbeentje in het oeuvre van de auteur van bekende realistische romans als Effie Briest, Stechlin en Dolingen dwalingen. Lees verder ‘Onder de perenboom’ van Theodor Fontane: gewetensnood op het scherpst van de snede

‘Op weg door de nacht’ van Ludwig Hohl

tumblr_inline_peowfduO6Y1s0xvfa_540

Drie jaar geleden introduceerde uitgeverij Leesmagazijn het werk van de Zwitserse cultauteur Ludwig Hohl (1904-1980) in ons taalgebied met de publicatie van de magnifieke novelle Bergtocht. Daar komt nu een uitgelezen bundeling korte prozastukken bij, Op weg door de nacht. Ook deze verzameling werd vertaald door Studio Posthuma, een collectief dat bestaat uit projectgroepjes studenten van de Vertalersvakschool Amsterdam onder begeleiding van Ard Posthuma. Het zijn stuk voor stuk unieke verhalen, in de breedste betekenis van het woord, want de kans dat u dergelijke literatuur al eerder hebt gelezen is zo goed als onbestaande. Dit is schrijverschap dat op onvergelijkelijke wijze peilt naar de puurste essentie van het menselijk wezen. Lees verder ‘Op weg door de nacht’ van Ludwig Hohl

‘De drager’ van Jan Vantoortelboom: de eugenetische ideeënroman van een rasverteller

tumblr_inline_pevznc4n8S1s0xvfa_540

In zijn vierde roman De drager doet Jan Vantoortelboom (1975) zijn naam als meesterverteller alle eer aan. Dat hij sterke verhalen uit zijn hoge hoed kan toveren, bewees de Elverdingenaar – die sinds jaar en dag in Zeeuws-Vlaanderen woont en werkt – reeds uitvoerig in de romans De verzonken jongen (2011), Meester Mitraillette (2014) en De man die haast had (2015). Zijn narratieve kwaliteiten komen terug in De drager, niet alleen een spannende ideeënroman, maar ook en in de eerste plaats een stilistisch uitgepuurd bravourestuk, met een strak gedirigeerde opbouw en een uiterst beheerste taal. De drager toont een auteur op de top van zijn kunnen. Het is de hoogste tijd dat het werk van Vantoortelboom naar waarde wordt geschat. Lees verder ‘De drager’ van Jan Vantoortelboom: de eugenetische ideeënroman van een rasverteller